Kulturalny Chlebik

Wpis nie będzie o Warszawie. Nic, a nic. Za to przeniesiemy się trochę dalej na zachód-południowy-zachód i odwiedzimy wybrzeże dużego zachodniego mocarstwa. Drogie Panie i Drodzy Panowie – Nowy Jork nadchodzi.

Jak można przedstawić miasto w filmie? Jak uczynić z niego głównego bohatera nie kręcąc filmu dokumentalnego? Odpowiedzią na to pytanie jest film “New York I love You” (polskie tłumaczenie to Zakochany Nowy York), gdzie spotkało się 9 reżyserów i grono znanych aktorów (Natalie Portman, Andy Garcia, Orlando Bloom, Ethan Hawke i cała masa innych). Powstało w ten sposób 11 krótkich historii, które fabularnie łączy tylko jeden motyw – miłość. Nie są to jednakże łzawe opowiastki, nie jest to również głupawa “komedia romantyczna”, które szturmem zdobędą kina w ten weekend (z okazji pewnego święta).  Mamy za to przedstawione historie ludzi, którymi kieruje miłość, a w tle panoramę miasta, które przedstawione jest jak prawdziwy dom. Każda para bohaterów (miłość to w końcu uczucie między dwiema stronami) zajmuje się czymś innym, łączą lub dzielą je różnorodne rzeczy, a mimo to wciąż są ze sobą, bądź też walczą o swoje uczucia.  I miasto. Miasto, które jak dobry ojciec patrzy z góry na poczynania bohaterów cicho śmiejąc się pod nosem – śmiechem ojca obserwującego psoty swoich dzieci.  Tego nie da się opisać. To trzeba zobaczyć.

Popularności kreskówek ze stajni Pixar/Disney nie można odmówić popularności. Nie są już prostymi historyjkami dla dzieci, w których efekty specjalne mówią więcej niż scenariusz i wiarygodne postacie. Takie kreskówki ostatnio odchodzą do lamusa – mieliśmy Nemo, mieliśmy Wall-E i mojego ostatniego ulubieńca - Up (polski tytuł to Odlot). Ostatnio natrafiłem jednakże z pomocą filmwebu na inną ciekawą pozycję - Mary and Max.

Kreskówki jakoś nie widziałem intensywniej promowanej w mediach elektronicznych (a tych trochę czytam),  wpychana jest zresztą na kinowe ekrany dobrze rok po premierze światowej. Dlaczego? To właśnie jest pytanie, gdyż Mary and Max jest naprawdę śliczną opowieścią o ludzkim życiu, wzlotach i upadkach,  niespełnionych ambicjach, a także o konsekwencji tych spełnionych. Mary poznajemy w roku 1975, ma 8 lat, mieszka z matką alkoholiczką i ojcem (pracownikiem fabryki, w której przytwierdza się nitki do torebek z herbatą). Nie ma przyjaciół, ma za to nadwagę, znamię na czole i brak pewności siebie. Max pojawia się na ekranie raptem kilkanaście klatek później – ponad 40letni facet, z lekkim zespołem Aspergera, nadwagą i brakiem przyjaciół (poza wyimaginowanym Mr Ravioli), do tego Żyd-ateista. Efekt? W plastelinowej animacji historia ta nabiera rumieńców, zamieniając się z czasem w realistyczną opowieść o życiu – osiąganiu celów i spełnianiu marzeń. Film jest krótki – raptem niecałe 90 minut – jednakże zupełnie wystarczy, aby każdy z widzów znalazł w tej historii kawałek siebie. Szczerze polecam.

Zasadniczo Willa Smitha nie trzeba nikomu przedstawiać – jeden z facetów w czerni, który jak zawsze wciskał odpowiedni przycisk sekundę przed zniszczeniem całej planety. Starsi mogą go pamiętać z puszczanego dawno temu komediowego sitcomu “Bajer w Bel-Air”. Wiedza na temat tego aktora w wielu przypadkach się kończy. Zupełnie zresztą niesłusznie.

Niesłusznie o tyle, iż zasadniczo za cokolwiek się Will weźmie wychodzi mu to dobrze, albo doskonale. Za wspomniany już serial “Bajer w Bel-Air” dostał dwie nominacje do Złotych Globów, a to już o czymś świadczy. Zdarzyło mu się również rapować – tutaj kolejna niespodzianka – zdobył nagrodę Grammy. No już w ogóle nieźle. W skali globu dał się poznać grając w “Dniu Niepodległości” oraz “Facetach w czerni“, którzy okazali się kasowym przebojem i rzecz jasna dokręcono sequel, aby wykorzystać do końca potencjał tytułu jak i aktora (w drugiej części to Smith jest głównym bohaterem, przyćmiewa moim zdaniem Tommy Lee Jonesa).   Możnaby uznać, iż przyszłość będzie jasna – kolejne role w mniej lub bardziej ambitnych komediach, aż w końcu twarz się opatrzy i na kilka lat zniknie z ekranów. Nic z tego! W 2001 roku mamy “Alego”, gdzie rola zupełnie inna – owocująca nominacją do Oskara i bardzo efektywną kreacją. Potem mamy “Ja, robot”, oparty na świecie wykreowanym przez Isaaca Asimova (o nim też pewnie kiedyś napiszę), “Hitch” (bardzo symaptyczna komedia romantycza), czy w końcu “W pogoni za szczęściem” (tego jeszcze nie oglądałem niestety). I tutaj na chwilę się zatrzymamy. Albowiem od tego filmu (jak pamiętam) zaczyna się ciekawy wątek w karierze Smitha.

Pamiętam jak dziś, że przy okazji strajku scenarzystów w USA, w tygodniku “Forum” pojawił się przedruk artykułu dotyczący gwiazd filmowych oraz ich wynagrodzeń. Cloue tego tekstu było takie, iż najlepiej na tym wszystkim wychodzą ci, którzy nie inkasują wielkie gaże za kręcenie filmu, ale procent od zysków. Pamiętam tabele z konkretnymi tytułami wraz z zarobioną forsą – fakty mówiły same za siebie. Co ma do tego Will? Tyle, iż od kilku lat pracuje właśnie w ten sposób – nie bierze za dużo za sam udział w filmie – za to ma zagwarantowany udział w zyskach. To sprawia, że ostrożnie wybiera propozycje, a także stara się jak może. Od tamtego czasu mieliśmy trzy tytuły – “Jestem legendą”, “Hancock” oraz “Siedem dusz”. Tytuły są na tyle świeże, iż każdy może sobie je przypomnieć lub obejrzeć dzięki pobliskiej wypożyczalni DVD. Moim zdaniem nie są to może filmy wybitne, do zapisania złotymi literami w historii kina. Jednakże na tle masy miernych produkcji ostatnich lat wybijają się ponad przeciętność. Na koniec zaś jedna z najbardziej emocjonalnych scen z “Siedmiu dusz”, zresztą ten film polecam każdemu. Jeśli starożytne Katharsis to uczucia po tym filmie, rozumiem dlaczego Grecy stworzyli dramat.